الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
65
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
مقام عصمت بوده باشد وجود ندارد ، زيرا پيامبران و معصومان هم در برابر وسوسههاى شيطان بايد خود را به خدا بسپارند و هيچكس از لطف و حمايت خدا در برابر وساوس شياطين و نفس بى نياز نيست ، حتى معصومان . در بعضى از روايات نقل شده هنگامى كه نخستين آيه فوق نازل شد ، پيامبر ص از جبرئيل در باره آن توضيح خواست ( كه چگونه با مردم مدارا و ترك سختگيرى كند ) جبرئيل گفت نمىدانم بايد از آنكه مىداند سؤال كنم ، سپس بار ديگر بر پيامبر ص نازل شد و گفت : « يا محمد ان اللَّه يامرك ان تعفوا عمن ظلمك و تعطى من حرمك و تصل من قطعك » : « اى محمد ! خداوند به تو دستور مىدهد از آنها كه به تو ستم كردهاند ( به هنگامى كه قدرت پيدا كردى ) انتقام نگيرى و ) گذشت نمايى ، و به آنها كه تو را محروم ساختهاند ، عطا كنى ، و به آنها كه از تو بريدهاند پيوند برقرار سازى » ( 1 ) . و در حديث ديگرى نقل شده هنگامى كه آيه نخست نازل شد و به پيامبر ص دستور داد در برابر جاهلان تحمل كند ، پيامبر ص عرضه داشت پروردگارا با وجود خشم و غضب چگونه مىتوان تحمل كرد ؟ آيه دوم نازل شد و به پيامبر ص دستور داد كه چنين هنگامى خود را به خدا بسپارد ( 2 ) . ذكر اين نكته نيز مناسب است كه عين آيه دوم مورد بحث در سوره « فصلت » آيه 36 آمده است ، تنها تفاوتى كه دارد بجاى « * ( إِنَّه سَمِيعٌ عَلِيمٌ ) * » ، « إِنَّه هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ » مىباشد . در آيه بعد راه غلبه و پيروزى بر وسوسههاى شيطان را ، به اين صورت بيان
--> ( 1 ) مدرك قبل . ( 2 ) نويسنده المنار حديث فوق را تحت عنوان روى عن جدنا الامام جعفر الصادق رضى اللَّه عنه ( از جد ما امام صادق ( ع ) نقل شده ) در جلد 9 صفحه 538 آورده است .